{"id":534,"date":"2012-11-27T05:05:35","date_gmt":"2012-11-27T03:05:35","guid":{"rendered":"http:\/\/komanubihar.wordpress.com\/?p=16"},"modified":"2021-05-20T15:47:03","modified_gmt":"2021-05-20T12:47:03","slug":"nubihar-melayi-ciziriyi-masaya-yatirdi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/komanubihar.org\/?p=534","title":{"rendered":"N\u00fbbihar, Melayi Ciziri&#8217;yi Masaya Yat\u0131rd\u0131"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">Yeni\u015fehir\u2019de bulunan dernek binas\u0131nda verilen konferansa <a class=\"zem_slink\" title=\"Artuqids\" href=\"http:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Artuqids\" target=\"_blank\" rel=\"wikipedia noopener\">Artuklu<\/a> \u00dcniversitesi Rekt\u00f6r\u00fc Prof.Dr. Serdar Bedii Omay, Nubihar Derne\u011fi Mardin \u015eube Ba\u015fkan\u0131 Hayrullah Acar, STK temsilcileri, akademisyen ve vatanda\u015flar kat\u0131ld\u0131.<\/p>\n<figure style=\"width: 200px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"zemanta-img-inserted zemanta-img-configured\" title=\"Melay\u00e9 Cizir\u00e9\" alt=\"Melay\u00e9 Cizir\u00e9\" src=\"http:\/\/farm5.static.flickr.com\/4134\/5439232591_e166bf54dc_m.jpg\" width=\"200\" height=\"240\" \/><figcaption class=\"wp-caption-text\">Melay\u00e9 Cizir\u00e9<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: justify;\">Melayi Ciziri\u2019nin diwan\u0131n\u0131 seslendiren amcas\u0131n\u0131n sesinden kat\u0131l\u0131mc\u0131lara bir kaside dinlettirerek konferans\u0131na ba\u015flayan Yrd.Do\u00e7. Dr. Nesim Doru, Melayi Ciziri&#8217;nin Divan\u0131n\u0131n, Ortado\u011fu&#8217;da, Balkanlarda, d\u00fcnyan\u0131n pek \u00e7ok \u00fclkesinde farkl\u0131 dillerde seslendirildi\u011fini s\u00f6yledi. Divan&#8217;\u0131n Mem \u00fb Zin kadar yayg\u0131n oldu\u011funu belirten Doru, Ahmed-i Hani ile Melayi Ciziri&#8217;\u00eenin iki ekol oldu\u011funun da alt\u0131n\u0131 \u00e7izdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">On alt\u0131nc\u0131 y\u00fczy\u0131lda ya\u015fam\u0131\u015f ve K\u00fcrt\u00e7e edebi eserler b\u0131rakm\u0131\u015f b\u00fcy\u00fck K\u00fcrt alim, yazar, filozof ve \u015fairi Melayi Ciziri, Mardin\u2019de \u00e7ok geni\u015f kat\u0131l\u0131ml\u0131 bir konferansla an\u0131ld\u0131. Nubihar Mardin \u015fubesi taraf\u0131ndan derne\u011fin konferans salonunda d\u00fczenlenen \u2018Melayi Ciziri\u2019 konulu konferansa konu\u015fmac\u0131 olarak Mardin Artuklu \u00dcniversitesi\u2019nden Yrd. Do\u00e7. Dr. Nesim Doru, kat\u0131ld\u0131. 16. y\u00fczy\u0131lda ya\u015fam\u0131\u015f ve K\u00fcrtlerin sahipsizli\u011fine tepki g\u00f6stererek K\u00fcrt\u00e7e divan yazm\u0131\u015f b\u00fcy\u00fck K\u00fcrt alim, yazar, filozof ve \u015fairi olan Melayi Ciziri\u2019nin hayat\u0131, eserleri, vefat\u0131ndan sonraki ku\u015faklar, K\u00fcrt alimleri, tarikatlar ve halk \u00fczerindeki etkilerinin konu\u015fuldu\u011fu konferansta kentteki de\u011fi\u015fik g\u00f6r\u00fc\u015flere sahip pek \u00e7ok kesimin ilgi g\u00f6stermesi dikkat \u00e7ekti.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u00fbbihar\u2019\u0131n Mardin \u015fubesi \u00f6nemli bir ba\u015far\u0131ya imza atarak \u2018Melayi Ciziri\u2019 konulu konferansla \u00f6nemli bir bo\u015flu\u011fu doldurdular. Tamam\u0131 K\u00fcrt\u00e7e olan konferansta Rekt\u00f6r Omay\u2019\u0131n kat\u0131lmas\u0131, daha d\u00fcne kadar inkar edilen bir dilin ne kadar zengin oldu\u011funu g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne serdi. Birka\u00e7 y\u0131l \u00f6ncesine kadar \u2018K\u00fcrt\u2019 demenin su\u00e7 say\u0131ld\u0131\u011f\u0131, bir panel veya konferansta K\u00fcrt\u00e7e c\u00fcmle kuranlar hakk\u0131nda cezai yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n uygulan\u0131rken bug\u00fcn bir \u00fcniversite \u00f6\u011fretim g\u00f6revlisi taraf\u0131ndan bu konferans\u0131n verilmesi kat\u0131l\u0131mc\u0131lar taraf\u0131ndan da takdirle kar\u015f\u0131land\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Melayi Ciziri\u2019nin an\u0131ld\u0131\u011f\u0131 konferansta dize, beyit veya kasideleri ile bilinen ve tan\u0131nan \u00e7ok de\u011ferli bir \u015fahsiyet olan Ciziri hem Alim, hem \u015eair, hem Yazar, hem Filozof, hem Edebiyat\u00e7\u0131, hem tasavvufi ve hem de \u2018A\u015fk\u0131n Piri\u2019 olarak tan\u0131n\u0131yor ve biliniyor. 16. y\u00fczy\u0131lda ya\u015fam\u0131\u015f Cizreli bir \u2018Mela\u2019 (imam) olmas\u0131na kar\u015f\u0131n, geride b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 de\u011ferli miras ile K\u00fcrt halk\u0131n\u0131n y\u00fcz ak\u0131 olmu\u015ftur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Doru, konu\u015fmas\u0131nda Melayi Ciziri\u2019nin tarikat, tasavvuf ve K\u00fcrt alimleri, misal olarak Bediuzzaman \u00fczerindeki tesirlerinden s\u00f6z ederek, Ciziri\u2019nin K\u00fcrt diline sahip \u00e7\u0131kan \u00f6nemli bir \u015fahsiyet oldu\u011funu ifade etti.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Doru, \u201c\u00e7ocuklu\u011fumda bazen din alimlerinin bulundu\u011fu ortamlarda kal\u0131rken, Melayi Ciziri\u2019den s\u00f6z edildi\u011fini hat\u0131rl\u0131yorum. \u2018Divana Melayi Ciziri\u2019 ifadesini ilk duydu\u011fumda ilkokula gidiyordum. Tarihten, felsefeye, Timurleng ve Cengiz\u2019in barbarl\u0131\u011f\u0131ndan, Sokrat\u2019\u0131n teorisine, astronomiden, d\u00fcnyan\u0131n hareketlerine kadar bir\u00e7ok konuda \u015fiir yazm\u0131\u015ft\u0131r. Mela Ehmed\u00ea C\u0131ziri\u2019nin divan\u0131 K\u00fcrt edebiyat\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00fcy\u00fck bir zenginliktir. Mela \u015fiirlerinde Fars\u00e7a, Arap\u00e7a ve birka\u00e7 ta T\u00fcrk\u00e7e kelime kullanm\u0131\u015ft\u0131r. Buna ra\u011fmen \u015fiirlerini zengin bir dille yazm\u0131\u015ft\u0131r. \u015eiirlerin bir\u00e7ok K\u00fcrt\u00e7e atas\u00f6z\u00fc ve deyime yer vermi\u015ftir. 1500\u2019e yak\u0131n kelime ile yazm\u0131\u015f ve kelimelerinin \u00e7o\u011fu K\u00fcrt\u00e7e\u2019dir. Mela Ehmed\u00ea C\u0131ziri ve Feqiy\u00ea Teyran\u2019\u0131n at\u0131\u015fmalar\u0131ndan anl\u0131yoruz ki O 1631\u2019de <a class=\"zem_slink\" title=\"Cizre\" href=\"http:\/\/maps.google.com\/maps?ll=37.325,42.1958333333&amp;spn=0.1,0.1&amp;q=37.325,42.1958333333 (Cizre)&amp;t=h\" target=\"_blank\" rel=\"geolocation noopener\">Cizre<\/a>\u2019deydi. Divan\u0131n\u0131 da o y\u0131l (1631) bitirmi\u015ftir. <a class=\"zem_slink\" title=\"Faqi Tayran\" href=\"http:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Faqi_Tayran\" target=\"_blank\" rel=\"wikipedia noopener\">Feqiye Teyran<\/a> \u2018\u00cero girya me t\u00ea\u2019 isimli \u015fiirinde Mela\u2019n\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc i\u015fler. Buna g\u00f6re hicri 1050 y\u0131l\u0131nda (M:1640) vefat etmi\u015ftir. Mezar\u0131 \u015fimdi Cizre\u2019de, \u2018Medresa Sor\u2019dad\u0131r. Bize \u00e7ok de\u011ferli hazine b\u0131rakan Melayi Ciziri tam hak a\u015f\u0131\u011f\u0131yd\u0131. Allah\u2019a olan inanc\u0131, Peygambere (SAV) olan sevgisi \u015fiirlerine de yans\u0131m\u0131\u015ft\u0131r.Peygamberimize olan sevgisi ile ilgili beyitinden: \u201cM\u00fbyek\u00ea ez ji te nadim bi dused Z\u00een \u00fb \u015eir\u00eenan, \u00c7i dibit ger tu hes\u00eeb k\u00ee mi bi Ferhad \u00fb Mem\u00ea\u201d (<span class=\"zem_slink\">Senden<\/span> olan bir kilini iki y\u00fcz Zin ve \u015eirine degi\u015fmem. Ne olur, sen de beni Ferhat ve Mem-i gibi saysan.\u201d Seydayi Ciziri\u2019 s\u00f6zlerine ise hayran\u0131m: \u201cQedr\u00ea gulan \u00e7i zanit, kerbe\u015f div\u00eat ker\u00ea re\u015f.\u201d (Kerbe\u015f otu isteyen kara E\u015fek, g\u00fcllerin de\u011ferini ne bilir?) Ya da \u015f\u00f6yle bir \u00e7eviri: (G\u00fcllerin de\u011ferini ne bilir, Kerbe\u015f otu isteyen kara E\u015fek.) B\u00f6ylesine k\u0131ymetli \u015fahsiyetlerin de\u011ferini bilelim. Melayi Ciziri\u2019nin eserlerini okuyal\u0131m, \u00e7ocuklar\u0131m\u0131za okutal\u0131m.\u201ddedi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Konfernasta Fuzuli, Sadi-i \u015eirazi, Mevlana, <a class=\"zem_slink\" title=\"Yunus Emre\" href=\"http:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Yunus_Emre\" target=\"_blank\" rel=\"wikipedia noopener\">Yunus Emre<\/a> gibi tan\u0131nm\u0131\u015f \u015fahsiyetler ile Melayi Ciziri\u2019nin k\u0131yas\u0131 yap\u0131ld\u0131. Medrese gelene\u011finden gelen bu de\u011ferli \u015fahsiyetin, Feqaye Teyran ile arkada\u015fl\u0131\u011f\u0131 \u00fczerinde bilgiler verildi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cGul\u00ea bax\u00ea \u00cerem\u00ea Bohtan im<br \/>\nSeb\u00e7irax\u00ea seb\u00ea <a class=\"zem_slink\" title=\"Kurdistan\" href=\"http:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Kurdistan\" target=\"_blank\" rel=\"wikipedia noopener\">Kurdistan<\/a> im<br \/>\nSox \u00fb seng\u00ea zuhre-reng\u00ea<br \/>\nDil ji min bir, dil ji min<br \/>\nAwir\u00ean heybet-piling\u00ea<br \/>\nDil ji min bir, dil ji min.<br \/>\nW\u00ea sepal\u00ea misk \u00ee xal\u00ea,<br \/>\nD\u00eam-dur\u00ea gerden semal\u00ea,<br \/>\nCebheta biskan sema l\u00ea<br \/>\nDil ji min bir, dil ji min.<br \/>\nZulf \u00fb xalan n\u00fbn \u00fb dalan<br \/>\nWan ji min bir dil bitalan<br \/>\nGose\u00ea qews\u00ea h\u00eelalan<br \/>\nDil ji min bir, dil ji min.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\">mardinlife.com<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p> Yeni\u015fehir\u2019de bulunan dernek binas\u0131nda verilen konferansa Artuklu \u00dcniversitesi Rekt\u00f6r\u00fc Prof.Dr. Serdar Bedii Omay, Nubihar Derne\u011fi Mardin \u015eube Ba\u015fkan\u0131 Hayrullah Acar, STK temsilcileri, akademisyen ve vatanda\u015flar kat\u0131ld\u0131.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":78,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[16,10],"tags":[23,24,25,97,26,167,29,30,31,32,33,34,35,36,37],"class_list":{"0":"post-534","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-daxwuyani","8":"category-saxa-merdine","9":"tag-feqaye-teyran","10":"tag-fuzuli","11":"tag-giring","12":"tag-kurdi","13":"tag-kurdistan","14":"tag-kurmanci","15":"tag-mela","16":"tag-melayi-ciziri","17":"tag-mevlana","18":"tag-middle-east","19":"tag-nubihar","20":"tag-pes","21":"tag-sadi-i-sirazi","22":"tag-turkey","23":"tag-yunus-emre"},"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/komanubihar.org\/wp-content\/uploads\/2013\/09\/nub-jpg-1.jpg","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/komanubihar.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/534","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/komanubihar.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/komanubihar.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/komanubihar.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/komanubihar.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=534"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/komanubihar.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/534\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3023,"href":"https:\/\/komanubihar.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/534\/revisions\/3023"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/komanubihar.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/78"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/komanubihar.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=534"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/komanubihar.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=534"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/komanubihar.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=534"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}